Wat me nou toch weer gebeurd is…

Mensenwerk of reuzenwerk, dat is de vraag. Want witgekleurde druppels tot aan de nok doen toch eerder denken aan een reuzenorgasme dan aan onze gewone boze witte man, god hebbe zijn ziel. Staat er een foto van Jesse op dat affiche? Hemdsmouwen? Pas  gewassen haar? Jesse wast zijn haren altijd op dinsdag. Op vrijdag gaat het al wat vettig slierten en ’s maandags wordt het echt weer hoog tijd. Niettemin betreft het onderspuiten van jullie huis een aanranding van de eerste orde. Ik vind het wel degelijk een soort aanslag, al is het maar op je gemoedsrust. Te vergelijken met een inbraak. Je bent dan misschien niet je kostbaarste bezittingen kwijt, maar je voelt je wel aangetast in je vertrouwde levensgevoel. Ze hebben met hun dievenklauwen in jouw spulletjes gezeten.

De nuance glipt uit ons bestaan, het maatschappelijk middenveld vergruist en ervoor in de plaats komt het korte lontje met de harde knal. En niet alleen in de politiek. Overal zie, hoor en voel je verharding, zoals jij in een van je eerste blogs al betreurde. Ook in de taal slaat de polarisatie toe. Alles is tegenwoordig super, giga, mega, strak, turbo en absoluut. En in Italië, dat toch al zo in crisis verkeert, dreigt nu ook de conjunctief nog te bezwijken. Die prachtige aanvoegende wijs, die wij in het Nederlands nog slechts in versteende vorm kennen, dreigt weg te sluipen uit het spraakgebruik. God verhoede het, de hemel sta ons bij, maar als het niet anders kan dan zij het zo. Kome wat er komt, bedoel ik. De Romein heeft er genoeg van. Geen omtrekkende bewegingen meer, eerst die Afrikanen eruit. Alleen het Duits, zoveel preciezer dan de aangrenzende talen, houdt nog dapper stand. Möge das Schicksal der guten Angela helfen! Dubitatief, optatief, consessief, naamvallen, hun totale ondergang is nabij.

Wat ook erg is, beyond words eigenlijk, maar van een andere orde dan het eerbetooon van de reus aan Groen Links of de vergruizende subtiliteit, is dat ik iets moet erkennen dat ik nooit voor mogelijk had gehouden en dat is, oh hel en verdoemenis, dat hier, in onze gemeentepolitiek, het CDA de beste papieren heeft. Het CDA, dat wil zeggen de KVP, dat was in de jaren zestig en zeventig jongstleden mijn grootste vijand. Erger dan de VVD. Daarvan wist je, met Wiegel als grijnzend affront tegen de mensheid, dat ze vóór de boef waren en tegen alles wat weerloos was. Schematisch gezien vond ik dat heel bevredigend. Het CDA, dat wil zeggen de KVP, was andere koek, met zijn trias politica van gedraai, gekonkel en genaai, met Schmelzer en zijn Nacht als pars pro toto. Woedend maakte die partij me elke keer opnieuw, omdat je er als fatsoenlijk mens geen greep op kreeg. Maar als vijandsbeeld voldeed ook zij natuurlijk prima en zoiets wil je dan wel graag in stand houden. Het geeft je toch ondanks die heilige drieëenheid houvast in het besef van je eigen onkreukbare grootsheid. Maar nu? Nu vind ik Wiegel eigenlijk wel een aardige man. Niet met terugwerkende kracht hoor, dan laait het vuur van de verontwaardiging weer op. Maar toch, ik kan er die Mefisto van weleer met geen mogelijkheid meer in zien. Uiteraard deugt hij niet, maar wie nog wel vandaag de dag? Okay, Arie Slob. Maar die verwerpt de evolutieleer en dan kun je verder wel deugen, maar dan ben je toch niet helemaal goed snik. En het CDA? Het is of de duvel ermee speelt, want het CDA heeft als enige partij hier in Wijchen een lijst met concrete punten waar je u tegen zegt. Gewoon nauwkeurig opgesomd waar ze wat, wanneer en hoe aan gaan pakken, als u op ons stemt. Hier zoveel woningen erbij. Daar een ondergrondse parkeerplaats. Vandalismepreventie doen we zus, renovatie verpauperd buurtje zo. Géén casino beste mensen, eert uw God, maar een hotel mag wel. En ga zo maar door, alles even helder en praktisch. Gek word ik ervan. Over aantasting van het vertrouwde levensgevoel gesproken!

Tegelijkertijd heb ik net zo min als jij die drive om met hart en ziel een partijstandpunt uit te dragen. En eerlijk gezegd weet ook ik vaak niet precies wat ik van allerlei kwesties dien te denken. Verdrag met Oekraïne? Ja joh, doe maar, waarom niet? Hoe zit dat dan precies? Wie speel ik ermee in de kaart? Is dit louter geopolitiek of wat? En ben ik het daar dan mee eens? Default donor zijn en je anders expliciet afmelden? Zou ik dat nou wel zo graag zo zien? Wordt mij hier een duimschroef aangedraaid? Wil ik onder zulke condities überhaupt nog wel dood? Euthanasie? Kan dat even zonder de overheid alsjeblieft? Geef ons de middelen en we zoeken het zelf wel uit. Of denk ik dan verkeerd?

Soms weet je het gewoon niet, omdat het te moeilijk is, of omdat je er te weinig van weet. Voor die gevallen is er mijn partij. Met die partij heb ik ideologisch de meeste verwantschap. Ik mag erop vertrouwen dat haar politici mij naar behoren vertegenwoordigen en in allerlei concrete kwesties namens mij handelen in mijn geest, liefst zonder die te bekladden met onderlinge egoruzietjes en morele scherpslijperij. Van ieder détail hoef ik niet op de hoogte te zijn. Me diepgaand inlezen in vraagstukken die me in wezen niet interesseren doe ik niet. Mijn partij wikt en weegt en vervolgens besluit zij misschien om dan in vredesnaam maar 20% van het extra budget voor de verpleegtehuizen terug te pakken ten behoeve van de buurtzorg. Opdat ik intussen in alle rust Tommy Wieringa’s Heilige Rita kan lezen.

En tot slot: stappen wij op bij de ING? Maar wat heeft dat voor zin? Wat heeft de samenleving eraan als zo’n minkukel in het bestuur van drie naar twee miljoen per jaar wordt teruggefloten? Daarmee bezorg je het kapitalisme geen jeuk. Die hele bank moet terug in handen van de staat. Dat is de enige echte oplossing.

Mail jij dat even naar Groen Links?
Dan bel ik de PvdA.

Allemaol polletiek

Ik stond van de week in de keuken het eten klaar te maken, toen mijn oog viel op spetters op de vensterruit. In eerste instantie dacht ik aan vogelpoep, maar zo zag het er niet uit. Het waren witgekleurde druppels die over de hele ruit verspreid zaten. Ik liep naar buiten en toen zag ik dat de hele voorgevel van de nok tot en met het keukenraam vol met witte spetters zat. Dat was duidelijk mensenwerk, geen vogelwerk. En toen viel mijn oog op het verkiezingsaffiche, dat ik op de zolderverdieping achter het raam had geplakt, om reklame te maken voor mijn favoriete partij. Het is immers verkiezingstijd. De conclusie leek mij duidelijk: de spetters waren het werk van een andersdenkende die het nodig had gevonden ons huis te bekladden, omdat wij niet van de goede partij zijn.

Een politieke aanslag? Dat is teveel gezegd. Er zijn geen slachtoffers en er is geen schade: de spetters waren vrij eenvoudig van het keukenraam te verwijderen. De ramen van de bovenverdiepingen kun je niet openzetten, dus hoe we dat schoon moeten krijgen, moeten we nog bedenken. Het was in ieder geval geen verf. De kans is groot dat het er op den duur afregent.

C. houdt het erop, dat het kwajongenswerk is, zonder veel politieke motieven, en daar heeft het inderdaad alle schijn van. Ik weet trouwens niet zeker of C. op mijn partij stemt, ze zou net zo goed PvdA kunnen stemmen, net als jij. Ik vond trouwens de reactie die jij op straat kreeg van een andersdenkende folderaar over de PvdA heel typerend: het is een beklagenswaardige partij geworden, waar je beter maar geen lid van kunt zijn. Je oppert al de mogelijkheid van het verdwijnen van de PvdA, maar zo snel gaat dat volgens mij niet. Daarvoor bestaat die partij ook veel te lang. In de politiek moet je nooit nooit zeggen, maar een partij met zo veel historie en verdiensten kan nooit zomaar ineens verdwijnen.

Maar nog even over die kwajongensstreek. Ook al stelt de aanslag op onze voorgevel niets voor, voor mij is het toch weer een voorbeeld van de emoties die soms komen bovendrijven als het over politieke keuzes gaat. Ik heb ook wel een voorkeur, en ik betaal wel contributie aan de partij, ik ga zelfs naar het partijcongres, maar meer animo heb ik niet. Ik heb me door de jaren heen meermalen afgevraagd of een politieke carrière iets voor mij zou zijn. Als ik kamerleden of gemeenteraadsleden of wethouders soms aan het werk zie denk: dat kan ik ook, of: dat doe ik beter. Maar ik heb nooit de drive gehad om met hart en ziel een partijstandpunt uit te dragen, dat eigenlijk al vaststaat. Ik vind het juist wel prettig om van geval tot geval te bedenken: wat zal ik hier nu eens van vinden. En soms weet ik het gewoon niet, omdat het te moeilijk is, of omdat ik er niets van weet. Partijdiscipline is niets voor mij.

Toen ik op de eerste maandag in augustus 1977 begon aan mijn eerste betaalde baan als vakbondsbestuurder bij de Ambtenarenvereniging ARKA, werd ik als junior toegevoegd aan een ervaren collega. En op die eerste werkdag zei hij tegen mij: “Denk eraan, je hebt altijd gelijk”. Ik had niet meteen door wat hij bedoelde, want ik veronderstelde dat niemand altijd gelijk heeft. Maar na enige tijd begreep ik waar het hem om ging: je moet in je werk stug je eigen gelijk volhouden, dan bereik je het meeste. En ik heb me in de jaren wel eens verbaasd over wat ik bereikte, alleen maar omdat ik van de vakbond was. Maar ik heb in de periode ook geleerd dat ik die houding niet goed kon volhouden, het lag gewoon niet in mijn aard. Ik heb best prettig gewerkt bij de vakbond, maar ik ben geen vakbondsbestuurder. Geen discipline.

Mijn moeder heeft mij wel eens verteld over het politieke inzicht van háar moeder. Als het over het landsbestuur of het gemeentebestuur ging, zei mijn oma: “Da’s allemaol polletiek”. En ze zei dat met de grootst mogelijk minachting, aldus mijn moeder. Poltiek was gedraai, handjeklap, mooie woorden, geen resultaat. Iets waar je bij weg moest blijven. Daar wil ik mijn oma (moge zij rusten in vrede) niet in volgen. Politici en bestuurders krijgen vaak veel te weinig waardering voor wat ze doen, ook voor mij. Dus laat ik maar gaan stemmen, dat is wel het minste wat ik kan doen.

Sommige armen zijn echt wel losers…

Afgelopen zaterdag kregen we bij de uitgang van Albert Heijn allebei een wintervast viooltje aangeboden door de D’66-campagne. Ik accepteerde het verheugd, want gek op viooltjes, maar zei er eerlijkheidshalve wel bij dat ik zelf lid van de PvdA was, waarop de D’66-mevrouw mij geschrokken, maar ook oprecht bezorgd, aankeek en zei: ‘Nog stééds?’ Dus zo staat de sociaal-democratie er voor momenteel: meelijwekkend. A.’s viooltje is  diepblauw met wit, het mijne geel met donkerbruin. We zijn er erg blij mee. Morgen maar eens kijken of ik er nog een rode roos bij kan scoren, voor in mijn glazen éénmansvaasje, dat ik doorgaans de derde dag omgooi. Of zal ik zelf rozen uit gaan delen, op de grote markt? Want niemand wil nog zo’n ding, dus dan heb ik ’s avonds een heel boeket over, voor in de zware dikbuikvaas van tante Beerteke. Die kun je niet eens omgooien, ook al wil je nog zo graag. De vaas, hè? Tante Beerteke lukt wel. Maar daar moet je dan eerst weer zo’n roteind voor reizen.

En zo komen we als vanzelf op de intensieve veehouderij. Het wordt inderdaad tijd om die in haar geheel op te doeken. Ik erger me ook dood aan de boze veeboer met zijn hooi. Zijn eigen varkens, de domste exemplaren tien maal intelligenter dan het slimste Heckrund, mogen op stalen roosters volcontinue zoveel mogelijk biggen tegelijk zogen. Zijn eigen koeien transporteert hij naar veilingen waar ze, als dat onderweg al niet is gebeurd, op gebroken poten worden voortgeknuppeld. Ja, ik zeg het maar zoals het is. Wie de praktijken van veevervoer, veiling en slachthuis kent, kotst van de bio-industrie. En wie anno nu nog kiloknallers koopt: in de kliko met u.

Jouw taakverdeling lijkt de beste oplossing. Als stadstaat wordt Nederland een kennis- en diensteneconomie, de EU bepaalt onder welke condities vee gehouden wordt en vervolgens waar, hoe en in welke aantallen dat naar de slacht gaat. Vlees wordt niet meer in levenden lijve, maar uitsluitend nog gekoeld en voorverpakt vervoerd. En waar mogelijk wordt ons voedsel straks driedimensionaal geprint. Zo gaan we het doen en niet anders. Alleen de kleinschalige bioboer mag blijven, voor de broodnodige groene hartjes in de stadstaat.

Als de PvdA verdwijnt, stem ik op de Partij voor de Dieren.

Een minpuntje aan die Oostvaardersplassen vind ik wel, dat de zogenaamde wilde dieren daar qua omheining nogal beperkt rondgrazen. Ze kunnen ingeval van honger niet behoorlijk op zoek naar een betere plek. Dus ik zou zeggen schiet de zwakkeren tijdig af. Laat ze niet doodhongeren, want daar is onder deze omstandigheden weinig natuurlijks aan. Nog even afgezien van de vraag of ‘natuurlijk’ zo goed is. Het staat vaker wel dan niet op gespannen voet met ‘diervriendelijk’ of ‘humaan’. Maar daarover een andere keer. Want intussen hebben de actievoerders, die merkwaardige congsie van goedbedoelende zwevers en boze boeren, al gewonnen. De beesten worden bijgevoederd, tot de golf van onbenul weer is weggeëbt  en men terug kan op verstandig natuurbeheer.

Nu de zere arm van A.: het is lief dat je zo met hem meeleeft, maar hij verdient het niet. Hij kan niks, het is een loser. Het ligt niet aan A., die doet heus haar best wel, maar zelden zag men iets zo lamlendig uit zijn kom hangen. Als ik de voorgeschreven oefeningen met bal en ballon met hem wil doen, weet hij niet hoe gauw hij zich achter A.’s rug moet verbergen. Ja, dan kan hij ineens wèl draaien, de lul. Moet je hem zien als ik hem een hand wil geven. Hoe halfslachtig en zonder enige daadkracht hij zich dan negen, nou vooruit tien, centimeter verheft en vervolgens weer zieltogend terugzakt. Het is geen gezicht. Je kunt beter gewoon zo’n imam hebben die het niet eens probeert, call me old fashioned. En met deze mentaliteit traint hij zijn eigen spieren natuurlijk niet. Dus die bollen nu van pure verveling alle kanten op, onder de schouderkom een soort pudding vormend, die een geheel nieuw licht werpt op het verschijnsel spierbal.

Niettemin heeft hij, samen met wat sterkere armen uit het dorp, onlangs een museumclub opgericht en daar wil hij nou morgen mee naar Haarlem. Geen art deco,  maar iets rond ‘Humor in de Gouden Eeuw’. Ik zou wel mee willen, maar moet de Kindergemeenteraad verslaan, althans tienjarigen interviewen over plannen die ze hebben bedacht om 2.500 euro van de gemeente in de wacht te slepen. Had jij wel eens van de Kindergemeenteraad gehoord? Ik ook niet. Zoiets hadden wij vroeger niet, op onze lagere school. Gemeenten hadden we wel vrij veel, als daar zijn Zoutkamp, Appingedam, Hoogezand, Sappemeer, Wildervank, Oude-Pekela, Nieuwe-Pekela en Ter Apel, die je in deze volgorde uit je hoofd moest leren, want nog geen TomTom. Nu hoeven kinderen niks meer uit hun hoofd te leren, niet eens meer Bali, Lombok, Soemba, Soembawa of  Flores, laat staan Timor, want: Wikipedia. Wel zitten ze nu pontificaal in zo’n Kindergemeenteraad, die toegegeven een aardige, speelse kennismaking met het politieke handwerk biedt. Zo komen in Wijchen afgevaardigden van alle circa 15 scholen de eerste maanden van het jaar vier keer bijeen in de officiële Raadszaal, waar ze onder leiding van een echt gemeenteraadslid discussiëren over hun eigen voorstellen. Elke keer valt er na stemming een aantal voorstellen af. Morgen, in de eindronde, wordt het beste van de vier overgebleven gekozen. Spannend!

Nogmaals: de moeie gorgen

Maar Linie, nu moet ik me toch even bij je verontschuldigen. Ik was zo druk doende met het reorganiseren van de economie en Nederland en Europa, dat ik geen oog had voor de moeie gorgen. Ik heb uit het oog verloren dat moeie gorgen ook maar mensen zijn die er het beste van proberen te maken, ook onder moeilijke omstandigheden. Ik hoop voor jullie beiden dat jullie het volhouden en dat er spoedig betere tijden aanbreken. Die zieke en zere arm moet toch ooit weer in orde komen? Mag ik toch hopen?

Als ik jouw verhaal zo hoor komt onwillekeurig het beeld bij me op van C. en mij, die weliswaar onbekommerd en gezond van lijf en leden door het alledaagse leven dartelen, maar net als jullie onverwacht in een mantelzorgrelatie terecht zouden kunnen komen, en dan is er geen tijd meer voor dartelen. We zouden het wel overleven, maar het wordt heel anders en je uithoudingsvermogen wordt dan zwaar op de proef gesteld, lijkt mij.

Nu nog niet. Wij gaan gewoon naar het museum als we daar zin in hebben. Een paar dagen geleden was er art deco in het Gemeentemuseum in Den Haag. Ik houd van art deco. In die periode zijn veel mooie dingen gemaakt, ook kleding. In het museum hingen ontwerpen van het beroemde parijse Atelier Martine, waar Paul Poiret aan verbonden was. Hij was een succesvol ontwerper, dat zou ik ook wel willen zijn. Ik kom tot nu toe niet verder dan het natekenen van wat anderen hebben gemaakt. Om jou een plezier te doen, hierbij een voorbeeld.

Ik heb de afgelopen jaren al heel wat (na)getekend, de technieken heb ik intussen wel grotendeels onder de knie. Maar iets nieuws creëren valt niet mee. Het moet er een keer van komen. Ik blijf het proberen. Ik moet het stapsgewijs aanpakken, denk ik. Eerst iets eenvoudigs, een kubusje bijvoorbeeld, daarna pas een zelfportret of zo . . .

Als ik tijd heb hoor, want je weet dat ik mij inzet voor een stichting die donateurs wil aantrekken voor het financieren van de scholing van filippijnse kinderen, en nu is die stichting (SFK) uitgenodigd mee te doen aan een soort wedstrijd, de NRC Charity Award. Als je in de prijzen valt, gaan enkele studenten voor jouw stichting aan de slag om een reklamecampagne te ontwerpen om donateurs warm te laten lopen voor jouw stichting. Dat is precies wat wij nodig hebben, dus ik heb besloten dat wij in de prijzen gaan vallen. Ik weet wel dat een jury daar over gaat, maar ik ga ze overtuigen met een voorstel waar ze ab-so-luut niet omheen kunnen. Houd de krant in de gaten, je gaat nog van ons horen: het Studiefonds Filippijnse Kinderen!

Okee, nog ééntje dan.

Nou breekt mijn klomp

Ik lees, dat er mensen zijn die naar het wildreservaat van de Oostvaarders Plassen gaan om daar die arme dieren bij te voederen. Want het is zo koud, en er is weinig eten te krijgen voor de beesten, en het is een schande dat “ze” dat laten gebeuren. Dus gooien ze balen hooi over het hek om aan deze schande een einde te maken. Degenen die dat reservaat beheren drukken iedereen op het hart om niet bij te voederen. Dat verstoort het evenwicht. ‘s-Zomers bouwen de dieren een reserve op, waar ze ‘s-winters op kunnen teren. En natuurlijk zijn er dieren die de winter niet overleven, maar dat hoort bij de natuur. Bijvoederen is niet alleen onverstandig, het is ook verboden. Wie het toch doet is in overtreding en kan beboet worden. Dat is dus ook al een paar keer gebeurd.

Wat ik nou niet begrijp is waar die bijvoeders zich mee bemoeien. Het is hun park niet, ze gaan er niet over. Het wordt beheerd door mensen waarvan toch mag worden aangenomen dat ze weten wat ze doen. Die boze bijvoeders, weet je wat dat voor mensen zijn? Veeboeren! Nou vraag ik je. Alsof veeboeren verstand van wilde dieren hebben! Alsof ze überhaupt weten hoe ze met dieren moeten omgaan. Dieren zijn voor de vee- en pluimveesector productiemiddelen. Ze worden in mega-stallen en legbatterijen gehouden voor de opbrengst. Hun leven is er dan ook naar, meestal hebben ze geen leven.

Ik heb boeren wel eens het argument horen gebruiken, als er weer eens kritiek op de sector was, dat ze een eerlijk bedrijf runnen en een eerlijk product leveren. Maar intussen weten we wel beter. Ik hoor al een tijdje niks meer over die geconstateerde fraude, weet je nog: meerdere kalveren aan één koe toeschrijven, zodat je meer beesten kunt houden dan is toegestaan. Toen Carola Schouten ervan hoorde was ze heel boos, en daarna hoorden we er niks meer over. Misschien komen er nog maatregelen of sancties, maar ik neem aan dat ze het weer zoveel mogelijk in eigen gelederen willen houden. (Ssssst, niet over lullen, het waait wel weer over). Of zullen we het nog eens over de fipronil hebben?

Wordt het niet eens tijd om die hele veehouderij-sector op te doeken? Ons land is gewoon te overbevolkt geworden om er ook nog een veestapel en een pluimveestapel op na te houden. Nederland is vol. Als er hier en daar wat koeien, varkens en kippen zouden worden gehouden, zou dat geen probleem zijn, maar als het zo intensief gebeurt, is het zeer belastend voor het milieu. Die grote aantallen beesten schijten het hele land onder. We zijn in ons land eeuwen lang van de landbouw en de veeteelt geweest. Daar was ook genoeg plek voor. Maar moet dat de komende eeuwen ook zo blijven? Daar is nu geen plaats meer voor.

Ik ben er niet tegen dat we vlees en eieren eten, maar dat hoeven we in Nederland toch niet zelf te blijven produceren? We kunnen in Europa veel beter een taakverdeling afspreken. Als anderen ons nou vlees en eieren leveren, leveren wij hen iets waar zij wat aan hebben, bijv. scheepvaart of ICT of deltawerken, zoiets. Misschien noem ik hier de verkeerde voorbeelden, zoveel kijk heb ik er niet op, maar een taakverdeling op basis van onderlinge afspraken zou mij wel aanspreken. Dat is vast niet eenvoudig, maar je bereikt meer als je samenwerkt dan wanneer je ieder voor zich allemaal met hetzelfde bezig bent.