Mag het een graadje minder?

Linie, het is verontrustend als je innerlijke waakgans is uitgevlogen. Je weet nooit of die ooit weer terugkomt. Ik kan niet je innerlijke waakgans zijn, maar misschien je politieke, die kabaal maakt als het de verkeerde kant op gaat. Ik schrijf af en toe een column in onze lokale krant over het thema duurzaamheid. Dat is een ruim begrip waar van alles onder valt. Ik zal de columns ook in onze blog zetten, zodat mijn inzichten ook de rest van de wereld kunnen bereiken. Ik begin gelijk met twee blogs, om er in te komen. En natuurlijk heb ik een bijbedoeling, zoals altijd. Wellicht kunnen mijn inspirerende teksten jou overhalen op 17 maart op de goede partij te stemmen: de mijne natuurlijk! Daar gaat-ie dan.

19-1-2021

“Onlangs heeft het flink gesneeuwd. Dat was vroeger normaler dan nu. Tegenwoordig komt in de winter de buitentemperatuur overdag nauwelijks nog onder nul. Het is één van de verschijnselen waaraan je kunt merken dat het klimaat verandert. Het is een bekend feit, dat de aarde opwarmt. Afgelopen eeuw steeg de temperatuur op aarde met gemiddeld 0,9 graden. In Nederland is dat volgens het KNMI nog meer: 1,7 graden. Van de laatste 16 jaren waren er 14 warmer dan ooit gemeten. Wetenschappers zijn het erover eens dat de mens grotendeels verantwoordelijk is voor de opwarming van de aarde. Hoofdzakelijk komt dat door onze uitstoot van broeikasgassen.

Er zijn overigens altijd broeikasgassen in de atmosfeer aanwezig. Dat is ook nodig. Ze houden de zonnewarmte vast en daarmee de aarde op temperatuur. Maar in de laatste jaren zijn er veel meer broeikasgassen geproduceerd en is er een extra broeikaseffect ontstaan waardoor de temperatuur op aarde is gestegen. De meest voorkomende broeikasgassen zijn CO2 en methaan. 86% van de door mensen veroorzaakte CO2 – uitstoot wordt veroorzaakt door de verbranding van fossiele brandstoffen: olie, kolen en gas. De toename van methaan komt o.a. door veeteelt. We zijn steeds meer dieren gaan houden voor de consumptie van vlees en melk. Door toedoen van de mens zit er nu zo’n 40% meer CO2 in de lucht dan 250 jaar geleden.

De gevolgen van de temperatuurstijging zijn ernstig: stijging van de zeespiegel, tekorten aan voedsel en drinkwater in sommige landen, afname van biodiversiteit, meer bosbranden, meer woestijnen. In Nederland kunnen we extremer weer verwachten: meer zware buien, meer hittegolven, zachtere winters, meer neerslag in de winterperiode en in voorjaar en najaar, en ’s zomers wordt het droger en heter.

De opwarming van de aarde is niet meer te stoppen, maar we kunnen wel de mate van opwarming afzwakken door de uitstoot van broeikasgassen zoveel mogelijk te beperken. Daarnaast moeten we maatregelen nemen om ons aan te passen aan de klimaatverandering. Dijken verhogen bijvoorbeeld, maar ook zuiniger omgaan met water. Mag het een graadje minder? Nee, het móet een graadje minder!”

Eerst kort ander nieuws

C. kreeg van één van haar vrijwilligerswerken daags voor Sinterklaas een chocoladeletter. Je raadt het al: het was een C. Van melkchocolade, en daar is C. niet dol op. “Jij mag de rest hebben”, zei ze toen ze een stuk geproefd had. Ik neem het niet zo nauw met melk of puur, dus ik propte de resterende C. in hoog tempo naar binnen. En dat was meteen het einde van onze Sinterklaas. Die vieren wij nooit, die negeren wij. Wij hebben geen kinderen, en we zijn ook geen feestbeesten.

Ook de Kerst wordt niet gevierd. Als je overtuigd ongelovig bent, wat moet je dan vieren?

Ik kreeg onlangs een reactie op een blog van februari 2018, beter gezegd: een vraag. Iemand wilde weten hoe de platenwinkel heette waarover ik had geschreven. Ik wist het nog! Kun je je dat voorstellen? Ik heb kunnen antwoorden en heb er een fotootje bij gedaan als bewijs.

Twee prominente functionarissen van onze lokale GroenLinks-afdeling hebben mij laten weten dat ze mijn bijdragen ook de komende jaren op prijs stellen. Ik ben voorlopig dus verzekerd van werkgelegenheid, ook al is het gratis.

Vorige week heeft de gemeenteraad van ons dorp besluiten genomen over een cultureel centrum met een bibliotheek, een zaal voor films en theater, en huisvesting voor een aantal culturele instellingen, en over woningbouw op een al 20 jaar braakliggend terrein en een aangrenzend terreintje met bomen en struiken waar nooit iemand komt. Dat die besluiten zijn genomen is mooi, maar dat het vele jaren duurt voor het zo ver is, stemt mij toch droevig. Politiek is toch vooral vasthouden aan je eigen gelijk, in plaats van aanpakken en regelen wat nodig is.

Ik laat tweemaal per jaar doormeten of ik nog in orde ben, en daarvoor lever ik bloed en urine in. En het mooie is, in deze een-en-twintigste eeuw, dat je dan een paar dagen later de uitslag op je computer kunt zien. Ik kreeg het volgende bericht: albumine 13,3 creatinine 11,9 vitamine D 64,5. Goed bedoeld natuurlijk, maar data zijn geen informatie. Nu wist ik nog niks. Mij leek 64,5 veel te hoog, maar ik hoorde van de doktersassistente dat het minstens 75 moet zijn. Ik slik nu pilletjes om dit schromelijke tekort aan te vullen. We zullen over een half jaar zien wat de nieuwe data zijn.

Ook de longen worden jaarlijks doorgemeten, vanwege asthma. Maar dit jaar deed de longarts het anders, vanwege de corona. Hij belde mij op.
“Hoe gaat het met u?”
“Goed, dank u”
“En met uw longen?”
“Hetzelfde als altijd, niet beter en niet slechter”
“Als u uw medicijn niet meer gebruikt, merkt u dat dan?”
“Zeker, na twee of drie dagen merk ik dat goed”
“Dan stuur ik een recept naar uw apotheek, dan kunt u weer een jaar vooruit”
“O, dank u”
“Goedemorgen”
“Goedemorgen”
Vroeger hoorde ik altijd van huis- en andere artsen dat ze het belangrijk vonden om iemand te zien en te spreken voordat ze een diagnose konden stellen, en dat lijkt mij ook logisch. Maar corona breekt wet, zo blijkt ook hier weer.

Al die controles leveren steeds weer als resultaat op, dat het goed gaat met mijn gezondheid. Ik merk natuurlijk wel dat mijn lijf ouder wordt, maar daar heb ik het maar liever niet over. Ik heb ook geen corona, C. ook niet, misschien ben ik besmettelijk voor anderen, maar dat weet ik dan niet dus ook dat staat mijn levensgeluk niet in de weg.

Ik hoorde trouwens van een psychiater, dat door de corona het aantal zelfmoorden met 20% is gedaald. Als mensen minder contacten hebben, hebben ze ook minder stress, zoiets. Het moet nog goed uitgezocht worden, dus we horen nog wel hoe het echt zit.

Mijn visie op Boeddha? Die heb ik niet, eerlijk niet. Ik zit als overtuigd ongelovige met mijn rug naar alles wat met geloof of godsdienst te maken heeft. Ik heb wel eens gedacht: er wonen ongeveer 1 miljoen moslims in Nederland, ik zou mij eens moeten verdiepen in wat dat inhoudt. Ik zou eens in de Koran kunnen kijken. Maar bij die gedachte is het gebleven. Christenen, joden, moslims, boeddhisten, hindoes, allemaal hetzelfde. Het leidt allemaal af van wat we hier en nu kunnen doen met elkaar.

Of in mijn eentje natuurlijk. Want eindelijk, eindelijk heb ik vandaag mijn zelfportret kunnen afronden. Ik heb er zo’n vier maanden aan gewerkt, niet constant natuurlijk, maar stukje bij beetje, met tussenpozen toewerkend naar het eindresultaat. Ik wil het laten inlijsten en dan hang ik het naast het portret van C. En wat doen ze nou? Gaan ze de niet essentiële winkels sluiten! Zal je zien dat de lijstenmakers daar onder vallen. Kun jij je iets essentiëlers voorstellen dan een winkel waar ze een schilderij van mijn zelfportret maken? Nou, ik niet.

QAnonsens

Mijn vorige blog was van 3 augustus, twee-en-een-halve maand geleden. Drie jaar geleden schreef ik nog eens per twee weken. Heb ik een writers block? Dacht het niet, althans: niet erger dan anders. Want ik weet vaak niet wat ik moet schrijven. Is het de corona? Die is zo’n beetje een domper op alles, je mag helemaal niks meer. Je mag nog niet in je eigen vliegtuig naar je eigen vakantiehuisje in een veilig land, binnen de regels van de overheid. Terreur is het. Waarover straks meer.

Jij hebt jouw laatste blog gepubliceerd op onze trouwdag. Dat wist je natuurlijk niet, want jij viert onze trouwdag niet, hadden we al eerder geconstateerd. Maar ik heb er dit jaar zelf ook weinig van gebakken. Om te beginnen was ik hem vergeten. Daarmee heb ik met een traditie gebroken, want in voorgaande jaren moest ik C. herinneren aan onze a.s. trouwdag. Dit jaar was het omgekeerd. Meestal hebben we in de week van onze trouwdag een korte vakantie. Dit jaar hebben we daarvan afgezien, vanwege de corona. Ik dacht: laten we dan gezellig uit eten gaan. Maar daar heeft Rutte een stokje voor gestoken. De lummel. Dus kwam C. op het lumineuze idee om een gerenommeerd restaurant eten bij ons thuis te laten bezorgen. Zo gezegd zo gedaan, en het is ons niet tegengevallen, we gaan dit vaker doen. Tot ook dat verboden wordt . . . .

Maar heb ik het dan te druk om te bloggen? Niet echt, ik doe overal lang over, en dan vliegt de tijd. Ik ben veel bezig met de gemeentepolitiek, zonder er deel van uit te maken. Ik houd bij wat de GroenLinks-fractie allemaal doet in ons dorp, en dat komt dan in het jaarverslag, dat ik aan het schrijven ben. Ik ben nooit van plan geweest in de gemeenteraad plaats te nemen, en nu ik zo’n driekwart jaar volg wat daar gebeurt, weet ik het zeker: dit is niks voor mij. Ik erger mij meermalen aan de belabberde ambtelijke nota’s. Die blinken uit in omvang, en hebben vaak nauwelijks inhoud. En veel raadsleden zijn bezig punten te scoren voor hun achterban in plaats van problemen op te lossen. Ik erger mij te vaak, en wil er eigenlijk niet bij horen.

Maar heb ik het dan te druk met mijn zelfportret? In ieder geval heb ik onderschat waar ik aan begonnen ben. Ik maak het zo gedetailleerd dat het nauwelijks van een foto is te onderscheiden. De laatste dagen heb ik er vele uren aan besteed, want ik wil het een keer af hebben. Het moet samen met het portret van C. een twee-eenheid gaan vormen. Als het af is zet ik het in een blog, uiteraard, heb nog even geduld. Het woord morfodysforie kende ik nog niet. Mijn spellingscontroleur kent het ook niet. Bestaat het woord wel? Heb je het verzonnen!? In mijn dikke Van Dale stond het ook al niet, wel dyspepsie, dat betekent slechte spijsvertering, maar dat heb ik dan weer niet. Ik heb wel een rood hoofd. Vermoedelijk ben ik van oorsprong een indiaan, met een authentieke kop.

Nog even over die terreur. Er zijn mensen die protesteren tegen de coronamaatregelen van het kabinet. Sommigen gaan daar erg ver in, dat begint te lijken op terreur. Maar er is ook een andere soort “terreur”, van mensen die je rücksichtlos aan hun regels houden, uitslovers die opzichtig het goede voorbeeld geven, mensen die zonder overleg afspraken afzeggen, want regels zijn regels. Het is geen echte terreur natuurlijk, maar het is een stap in die richting. Ooit, lang geleden, zei een collega tegen mij: regels schakelen je verstand uit, en ik heb dat altijd een waar woord gevonden. Ik zie het nu weer veel om mij heen.

Ik ben blij dat ik je het filmpje van Kathalijne Buitenweg heb laten zien. Het heeft mij erg aangesproken, en jou dus ook. Het was niet mijn bedoeling om je van je sociaaldemocratische geloof af te laten vallen, maar je bent natuurlijk van harte welkom in onze club. Kan ik Jesse en Kathalijne al inlichten?

Heb je zondag Lubach gezien? Over complottheorieën en de rol van YouTube daarin. Zo niet, kijk nog even terug. Erg leerzaam. Nu ik het daarover heb, ik las onderlaatst een artikel in de Washington Post over een lokale politicus in Georgia, Kevin Van Ausdal. Het heet: “The 31-day campaign against QAnon”. Een schrijnend en huiveringwekkend verhaal. In feite is het een beeldend verslag van hoe het er tegenwoordig aan toe gaat bij de parlementsverkiezingen in de VS. Ik geef je hierbij de link: https://www.esquire.com/news-politics/politics/a34414481/marjorie-taylor-greene-opponent-qanon/ Deze link brengt je naar een artikel, met in de tweede regel een link naar de Washington Post. Die link brengt je naar dat artikel over Van Ausdal.

Intussen kijk ik met verbijstering naar de toestanden in de VS. Het is goed denkbaar dat Trump de verkiezingen verliest, maar in dat geval gaat hij niet netjes weg, maar maakt hij er een vechtscheiding van. Hij heeft al genoeg aanhangers opgejut om het er niet bij te laten zitten. Dat kan alleen maar uitlopen op iets onheilspellends. En dan zeuren wij nog over óns staatshoofd . . . .

Coronamoe

Ik was een paar weken geleden begonnen met een reactie te bloggen op je voorlaatste blog, maar omdat de inspiratie niet echt wilde vlotten, is het er niet van gekomen. Ik had je willen bijvallen, en doe dat nu alsnog, in je waarneming dat ons hele zorgsysteem is gericht op het instandhouden van leven, hoe dan ook. De coronatoestand maakt dat nog maar weer eens duidelijk. Vooral om die reden hoop ik dat de tweede golf uitblijft en dat het bij een paar oprispinkjes blijft. Zijn we in de gezondheidszorg teveel met de ziekte bezig en te weinig met de patient? Daar lijkt het op.

Ik ben gelukkig niet ziek, maar waar ik wel ziek van wordt, al een tijd, is de media-aandacht voor de pandemie. Ook daarin kan ik je bijvallen. Je kunt de buis niet aanzetten of er zit weer een groepje deskundigen op gepaste afstand van elkaar te coroniseren. Het hangt me mijlenver de keel uit. C. en ik kijken veel naar Netflix, ook het journaal slaan we steeds vaker over. Buiten houd ik mij wel aan de Regels van Rutte, maar verder houd het mij niet meer bezig. Ik weet wel ongeveer wat wel en niet mag, maar met de nadruk op ongeveer. Ik wil het eigenlijk niet meer weten.

Door de coronastilte hoor ik meer vogels. Zuid-Holland is een vogelrijke provincie, maar vanwege de lock down hoor ik ze beter, of meer, of beide. Van mij mag dat altijd zo blijven. De vogels waren hier het eerst, wij zijn er later bij gekomen. Het is hun gebied, eigenlijk.

We zijn twee weken geleden vier dagen naar Zuid-Limburg geweest. Even eruit, we hebben het ervaren als een grote belevenis. Prachtig weer, mooie wandelingen, onwaarschijnlijk lekker eten, we hebben het er nu nog over! Alleen vond ik een mondkapje dragen in de trein geen pretje. Erg benauwd, en volgens het RIVM helpt het ook niet.

Ik had je ook nog willen vertellen over het online congres van GroenLinks op 13 juni. Daar sprak Kathalijne Buitenweg over racisme en seksisme. Zeer de moeite waard. Ik heb haar toespraakje hieronder voor je neergezet.

En verder probeer ik de intelligente lock down zo goed mogelijk door te komen met tekenen. Het is wijd en zijd bekend, dat ik geen groot kunstenaar ben, maar ik vind tekenen nu eenmaal leuk. Onderstaande tekening had je al eens gezien, maar hij behoort ook een officiële plek in deze blog te hebben, vind ik. C. vond de tekening ook leuk en hij hangt nu uitvergroot en ingelijst aan de muur van onze woonkamer. Ik ben onlangs begonnen aan een zelfportret, maar ik betwijfel of ik dat net zo leuk ga vinden als het portret van C. tekenen. Wat heb ik een ouwe kop gekregen, en moet ik daar wel een schilderij van maken? We gaan het zien.

Mijn goeie moedertje

Eergisteren bereikte mij het bericht, dat ik mijn moeder, die in een verzorgingshuis verblijft, mocht bezoeken. Ik had haar al ruim vier maanden niet meer gezien, vanwege de coronacrisis. De crisismaatregelen zijn vooral bedoeld om de ouderen te beschermen, en ik ging ervan uit dat ik nog vele maanden van regeringswege bij mijn moeder weggehouden zou worden. Maar het verzorgingshuis had er iets op gevonden. De leiding van het huis had per brief aan de familieleden laten weten dat er met ingang van 6 mei een “voorzichtige bezoekregeling” opgestart zou worden. Dat betekende natuurlijk niet, dat je zomaar naar binnen mocht wandelen en je moeder in de armen sluiten. Het bezoek moest buiten blijven en moeder bleef binnen, achter glas.

Nu is een bezoek aan mijn moeder al jaren een moeizaam gebeuren. Zij is 95 jaar, dement en nagenoeg doof. Als je iets tegen haar zegt, verstaat ze het niet, of begrijpt ze het niet, of beide. Een goed gesprek gaat al lang niet meer, en een slecht gesprek eigenlijk ook niet. En ze weet niet meer wie ik ben. Als ze me ziet, kijkt ze me strak aan, met een blik die lijkt te zeggen: wat moet die vent hier! Ik kan je zeggen, het went nooit. Mijn moeder kan er niets aan doen, maar dat helpt niet. Het heeft geen zin haar te bezoeken, want achteraf weet ze niet meer dat je geweest bent, want ze weet niet wie je bent, maar ik blijf haar opzoeken want het is mijn moeder. En nu kan het dus weer. Dus ik besloot onmiddellijk te gaan.

Mijn moeder woont aan het andere einde van het land en ik reis met de trein naar haar toe. Dat duurt iets meer dan drie uur, van voordeur tot voordeur. Ik had met mijn zus, die bij mijn moeder in de buurt woont, afgesproken dat wij samen van de “voorzichtige bezoekregeling” gebruik zouden maken. De regeling liet maximaal twee bezoekers toe. Toen wij aankwamen liepen wij, zoals geïnstrueerd, om het huis heen naar waar het raam van de eetzaal was. Daar was een kleine tent tegen het raam aangezet. Je kent die tenten wel, ze worden ook gebruikt door bouwvakkers die de straat hebben opgebroken. Bij de ingang van de tent kon je je handen schoon maken met alcohol. Ik zag daar het nut niet van in, maar we leven nu eenmaal in een tijd waarin we kritiekloos doen wat van ons wordt verwacht, dus ik wreef mijn handen in. Binnen in de tent was een tafeltje met twee stoelen neergezet, er was ook voor koffie en koekjes gezorgd. Op het tafeltje stond een versterkertje met een microfoon; aan de andere kant van het raam stond eveneens een tafeltje met een versterker en microfoon. Er was verder geen mens te bekennen, niet buiten en niet in de eetzaal. Mijn zus en ik gingen zitten en wachtten af.

Niet lang daarna werd mijn moeder door een verzorgster de eetzaal binnengereden in een rolstoel en achter het raam geposteerd, naast het tafeltje. “Kijk”, zei ze tegen mijn moeder, “daar zijn uw dochter en uw schoonzoon” en tegen ons: “ik ga verder met mijn werk, als u wat nodig hebt, kunt u de bel gebruiken”. En weg was ze. Ik zag nu pas dat er een drukbel op ons tafeltje lag.

En daar zaten we dan. Moeder was volledig in verwarring. Ze zat niet in haar vertrouwde omgeving en was duidelijk niet op haar gemak. Ze zag ons wel door het raam, maar kon ons blijkbaar niet verstaan, reageerde althans niet op wat wij zeiden of vroegen. Ik weet niet hoe lang we hebben geprobeerd contact te krijgen, maar het was in ieder geval minder dan vijf minuten. We gaven het op en drukten op de bel. De verzorgster kwam moeder halen om haar naar haar kamer te brengen. Wij vertrokken weer, zonder de koffie en de koekjes te hebben aangeraakt.

Dat was het dan. Achteraf heb ik spijt dat we er niet bij de verzorging op hebben aangedrongen dat die bij het gesprek zou blijven, om de communicatie te begeleiden en de microfoon te bedienen. Ze kennen mijn moeder nu al ruim tien jaar, ze konden toch weten dat begeleiding noodzakelijk was. Nu was zelfs een begin van een gesprek onmogelijk.

Ik had al een hartgrondige hekel aan Alzheimer, maar na gisteren is dat nog erger geworden. Ik geloof niet dat mijn moeder er erg onder lijdt. Zij heeft dat besef niet meer. Ik lijd er meer onder dan zij. Daar troost ik mij dan maar mee.